Ontslagprocedures: rechten, stappen en vergoedingen bij ontslag
Op deze pagina vindt u helder overzicht van de belangrijkste ontslagprocedures in Nederland. We leggen uit welke routes er zijn (zoals UWV, kantonrechter en vaststellingsovereenkomst) en wanneer welke procedure past. Zo weet u snel welke stappen u kunt verwachten en waar u op moet letten.
Ontvang binnen 24 uur gratis intakeadvies en voorkom onnodige risico’s.
Ontslag kan via verschillende procedures lopen. Soms vraagt een werkgever toestemming bij het UWV, soms gaat het via de kantonrechter en soms krijgt u een vaststellingsovereenkomst (VSO). Hieronder leggen we per route uit wat het is, hoe het meestal gaat en welke termijnen belangrijk zijn.
Welke ontslagprocedures zijn er?
Werkgevers kunnen een dienstverband meestal niet “zomaar” beëindigen. In de praktijk zijn er grofweg drie routes: via UWV (bijvoorbeeld bedrijfseconomisch ontslag), via de kantonrechter (ontbinding) of via een vaststellingsovereenkomst (VSO) waarbij u en de werkgever afspraken maken. Welke procedure passend is, hangt af van de reden voor ontslag, uw contract, dossieropbouw en termijnen. Laat u niet onder druk zetten om “even snel” iets te tekenen: één handtekening kan uw onderhandelingspositie en uitkering beïnvloeden.
UWV ontslagprocedure bij bedrijfseconomisch ontslag
Bij bedrijfseconomisch ontslag vraagt een werkgever doorgaans toestemming bij het UWV. Het UWV beoordeelt of de reden voldoende is onderbouwd en of regels zoals het afspiegelingsbeginsel correct zijn toegepast. Ook kijkt het UWV naar herplaatsing binnen een redelijke termijn. Wordt toestemming verleend, dan kan de werkgever opzeggen met inachtneming van de opzegtermijn (met aftrek van UWV-proceduretijd binnen de wettelijke grenzen). Twijfelt u aan de onderbouwing of selectie? Dan loont het om snel te laten toetsen.
Ontbindingsprocedure bij de kantonrechter
Als de werkgever het contract wil beëindigen via de kantonrechter, heet dat een ontbindingsprocedure. Dit gebeurt bijvoorbeeld bij verwijtbaar handelen, disfunctioneren of een verstoorde arbeidsrelatie (de exacte grond is bepalend). De rechter beoordeelt het dossier: zijn waarschuwingen, verbetertrajecten en verslaglegging op orde? Ook kan de rechter een vergoeding toekennen bovenop de transitievergoeding als de werkgever ernstig verwijtbaar heeft gehandeld. Snel juridisch inzicht is hier vaak het verschil tussen “slikken” en “onderbouwd verweer voeren”.
Vaststellingsovereenkomst (VSO) bij ontslag: waar let u op?
Een vaststellingsovereenkomst lijkt netjes (“in overleg”), maar de inhoud bepaalt uw risico’s. Let op: einddatum, opzegtermijn, vrijstelling van werk, uitbetaling van vakantiedagen/bonus, concurrentiebeding, getuigschrift, finale kwijting en vooral de formulering rond initiatief en reden (belangrijk voor WW). Onderhandelen kan vaak wél, ook als de werkgever zegt dat het “standaard” is. Teken niet voordat u zeker weet wat u weggeeft en wat u ervoor terugkrijgt.
Transitievergoeding berekenen bij ontslagprocedures
In veel ontslagsituaties heeft u recht op transitievergoeding (met uitzonderingen, o.a. bij ernstig verwijtbaar handelen aan uw kant). De hoogte hangt af van uw salaris en duur van het dienstverband. In de praktijk gaat het vaak mis bij componenten zoals vaste toeslagen, gemiddelde overuren, provisie of een onjuiste einddatum. Daarnaast kan er ruimte zijn voor extra afspraken in een VSO (bijvoorbeeld een aanvullende vergoeding). Een snelle check voorkomt dat u onnodig geld laat liggen.
Ontslagbescherming bij ziekte en zwangerschap
Bij ziekte geldt in principe een opzegverbod: ontslag is meestal niet toegestaan tijdens de eerste 104 weken arbeidsongeschiktheid (met uitzonderingen en nuance). Bij zwangerschap en zwangerschapsverlof is er eveneens sterke bescherming; ontslag vanwege zwangerschap is verboden. Toch proberen werkgevers soms “omwegen”, bijvoorbeeld via een VSO of door de reden anders te framen. Juist dan is de timing en formulering in documenten bepalend. Laat u juridisch toetsen voordat u instemt of reageert.
Ontslag aanvechten: bezwaar, verweer en termijnen
Bent u het niet eens met het ontslag, dan is snelheid belangrijk. Afhankelijk van de route kunt u verweer voeren (bij de kantonrechter), inhoudelijk reageren in het UWV-traject, of een beëindiging vernietigen/aanvechten als regels zijn geschonden (bijvoorbeeld bij een ongeldige opzegging). Ook bij een VSO geldt: na tekenen is uw speelruimte beperkt (er is wel een wettelijke bedenktijd, maar daarop moet u niet gokken). Wacht niet tot “na de feestdagen” of “na de laatste werkdag” als er termijnen lopen.
Bekijk ook deze onderwerpen:
- Ontslag op staande voet: direct inzicht in uw rechten en de snelle procedure van ontslag op staande voet.
- Ontslag via UWV: stap-voor-stap uitleg over bedrijfseconomisch ontslag en de UWV-route.
- Ontslag via kantonrechter: uw opties als u het niet eens bent met uw werkgever en uw zaak aan de rechter voorlegt.
- Zelf ontslag nemen: alles over opzegtermijnen, gevolgen voor WW en het beste moment om zelf op te zeggen.
- Vaststellingsovereenkomst (VSO): hoe u in overleg tot een VSO komt, met uitleg over transitievergoeding en bedenktijd.
- Ziekte & arbeidsongeschiktheid: rechten en plichten als u ziek bent en toch in een ontslagtraject terechtkomt.
- Reorganisatie & boventalligheid: uitleg over bedrijfseconomisch ontslag, selectie en bescherming bij reorganisaties.
Kunt u uw situatie niet vinden of wilt u direct maatwerkadvies? Plan dan uw gratis intake.
Let op: deze pagina is bedoeld als algemene uitleg. Aan de inhoud kunnen geen rechten worden ontleend. Voor advies dat past bij uw situatie kunt u terecht bij onze juristen.
